Хрыстос прызямліўся ў Гародні, ч. 2

– Лепей скажы, як яны могуць верыць? – усміхнуўся Крыштофіч. – Ну, гэта ў законе. Але твар у яго сапраўды махлярскі. Валацуга, ды і ўсё. І падумаць толькі, што ты так захапляўся гэтай дачкою мечніка, збіраўся сустрэць у касцёле...Ён перавёў вочы з Бекеша на Хрыста. Параўнанне было яўна не на карысць апошняму:– Гожы, адукаваны, багаты, з розумам, які з дзяцінства звольнены ад догмы. А ён, кажуць, толькі працягнуў руку...– Замоўкні, брат Альбін, – змучана сказаў Кашпар. – До...– Вось яна, сіла сляпой веры.Бекеш зразумеў, што ў сябра настрой гаварыць казані. І таму ён сказаў з’едліва:– Ты, здаецца, таксама кінуў на адну жанчыну вокам... І вось яна таксама ідзе з ім. Зірні. Спачатку адну, потым...– Кгм, – збянтэжана сказаў “пожаг”. – Я – гэта іншае...– І ўсё ж яна ідзе, – мучыў далей Бекеш.– Ты павінен быў бы ведаць, сын мой, што гуманістам у гэтай юдолі не шанцуе, – павучальна сказаў брат Альбін. – А шанцуе ў гэтай юдолі шэльмам, паскуднікам, ашуканцам і круцялям.Трубы і дуды ўсё яшчэ спявалі. Лотр схіліўся да Хрыста:– Бывай... Жыві вольна... Толькі вось што: маску, маску насі. Вочы ў цябе разумненькія. Не дуры. Надзень.Братчык глядзеў на яго дураслівымі, хітрымі і разумнымі вачыма.Да Бекеша і Крыштофіча праштурхнуўся праз натоўп Кляонік.– Здароў, Кашпар. Што, добра ўчора пагулялі?Конча засмучаны Бекеш адказаў яму з адценнем лёгкай іроніі:– Ну, пагулялі. Але ж гэта ад абрыдлівасці да ўсяго гэтага. Папойка сярод чумных. Дэкамерон.– Цудоўная кніга, ці не праўда? – трохі ненатуральна спытаў разьбяр.– Цудоўная, – не даў яму літасці Бекеш. – А вось ты мне лепей скажы, чаму ты, Кляонік, штурхаўся між гэтых ашуканцаў, вадзіў да іх сяброў-фанатыкаў, што ўзнялі тады гэты вэрхал з узяццем замка? Да жывой рэліквіі цябе пацягнула?– Слухай, Кашпар, – рашуча сказаў Кляонік. – Слухайце, брат Альбін з Дубатыння. Здаецца мне, мы трохі перагнулі. Нельга быць непамяркоўным, як тыя... як нашы ворагі. Іначай, можна адно ізуверства замяніць другім. А мы, гуманісты, ва ўсім павінны ад іх адрознівацца... Гэта цікавы чалавек. Я шкадую, што не разабраўся ў ім. Гэта варты ўвагі чалавек.– Шалбер, – рэзка сказаў Бекеш.– Магчыма, але трэба зразумець і гэта. Што ён такое? Адкуль?– Угу. І чаму спеўся з царквою?– Не думаю, што гэта так, Кашпар. Магчыма, гэта няшчасце. Магчыма, страта веры ў нешта.– А хто яго прымушаў хлусіць, дапамагаць выбіваць з гэтай гурмы апошнюю медзь, зводзіць дзяўчат-фанатычак, шырыць забабоны, ізуверства, змрок?– Магчыма, абставіны. Няшчасныя абставіны. І ён не сябра царкве. Ён... баіцца. Я сэрцам адчуваю: вісіць над ім нейкі меч. І як ты сабе хочаш, Кашпар, а я і далей буду цікавіцца ім, старацца зразумець да апошняга і, магчыма, памагаць, калі зразумею, што варта.Альбін усміхнуўся.– Вера са дна ўскалыхнулася. – Бекеш не помніў сябе. – Пабег за Божым хвастом. І ён яшчэ абвяшчаў піетэт толькі да розуму і вопыту. Трывала ж ты іх трымаўся! А чым ты давядзеш нават сабе, што гэта ён? Ісус?Крыштофіч зразумеў, што спрэчка можа давесці да сваркі двух лепшых сяброў. Трэба было ратаваць становішча. Тры чалавекі на ўсю Гародню. І так іх мала паўсюль, так мала, а тут і гэтыя пасварацца!– Мяркую, давесці сабе гэта лёгка, – цёмныя вочы ягоныя смяяліся. – І ўпэўніцца таксама лёгка. Не спатрэбіцца нават сусветны сабор. Працягні руку – і ўсё... Будзеце спрачацца ці дасцё слова мне?Сябры прыціхлі. Абодвум было ўжо трохі сорамна сваёй гарачнасці. Абодва радаваліся, што Крыштофіч не даў ім дайсці да ўзаемных абраз. Па тоне ягоным яны здагадаліся, што ён зараз скажа нешта выключна злоснае і меткае: на гэта ён быў вялікі майстра.