Хрыстос прызямліўся ў Гародні, ч. 2

– Дай мне вось што, – змрочна казаў ваявода. – Вось той водпуск на нявіннасць і чысціню да канца майго... ну, на сто год... На жонку, святую дурніцу, нічога не давай – ну, можа, дробязь. Малака там у пост выпіла па слабасці...– Будзе зроблена, – мітусіўся Волесь. – Чаго яшчэ?– Поўны водпуск на гэтага. Яму-та столькі, анёлку, не пражыць... бабы заездзяць... Але давай і яму на сто год... Гэта верна?– Як удар нажом у спіну.– Ну... на ўсякі выпадак давай яшчэ нам вечнае вызваленне ад чыстца, а жонцы на сорак восем тысяч год. Ёй усё адно гарэць больш года, а ёй гэта нават карысна за тое, што часам са мною спрачалася. Пакараю трохі, паднясу ёй апошні мой загад.– Яшчэ чаго? – мніх быў у захапленні.– Давай яшчэ “асабістую” мне.– Разумею вас-с. Каб дзесяцём асобам, па вашым выбары, дзевяноста дзевяць раз на год маглі грахі адпусціць.– Во-о! Гэта – якраз.– Загарнуць? – спытаў Волесь. – У новую малітву за ўбіенных?– Давай, загортвай, – адсопся ваявода. – За тыя ж грошы.І кінуў на ятку цяжкую каліту.Хлопчык чакаў, куды ён пойдзе. На шчасце, Мартэл рушыў у той бок, дзе стаялі апосталы. Цяжка ішоў, прыціскаючы да грудзей скрутак. Стаў непадалёку ад іх, запіхваючы яго ў сумку, што вісела цераз плячо. Юрась звярыным сваім слыхам пачуў мармытанне:– Ну, чакай цяпер, кашталян... Кляшчамі ўсё мяса спушчу... Вазьміце мяне цяпер голымі рукамі.Пасля ён загаварыў са служкамі. Радша стаяў і глядзеў на Магдаліну, якая ўсё яшчэ не падымала вачэй. Убачыў ля яе ног хусцінку, схіліўся, спытаў, пачырванеўшы:– Ваша?– Дзякуй, – шэптам сказала яна.Робячы тое, што ёй было загадана, яна не бачыла прычыны, чаму б ёй не склеіць і нейкай сваёй справы, асабліва калі чалавек сам ляціць на агонь. Багаты чалавек. Акрамя таго, ёй было трохі шкада хлопца, якога чакала цяжкая чаша. Ён быў вельмі прывабны і ляцеў сам.– Коней прывядзі, – сказаў служку ваявода.І гэта прымусіла Ратму паспяшацца. Ён быў наіўны, і гэта нараджала ў ім шчырасць, у чымсьці падобную да ваяўнічасці, смеласці.– Мы едзем. Мой бацька – ваявода наваградскі. Як шкада, што я ніколі ўжо не змагу ўбачыць вас.– Я іду з гэтымі людзьмі. Унь наш паважаты. Ён святы чалавек.– Я так і заўважыў, што вы свята верыце, – спяшаўся ён. – У вас твар, поўны чысціні. Куды вы ідзяце?– Не ведаю. Вядзе ён. Можа, адсюль пойдзем на ўсход. Можа, на поўдзень. А можа, рушым у Мір.– У Мір?! Гэты шлях ідзе праз Наваградак. Які я быў бы шчаслівы, каб вы, калі пойдзеце праз мой горад, далі мне ведаць. Я разумею, гэта знянацку... Я не маю... Ах, што там... Але верце, мне вельмі хочацца яшчэ раз убачыць вас.– Вы верыце?– Верую ў Айца...– Даволі, – сціпла сказала яна. – Дзе вера – там ідзі спакойна. Я добра бачу, вам можна давяраць. Вы – рыцар.– Як добра вы гэта сказалі, – пачырванеў ён. – Гэта праўда. І... не злуйцеся на мяне, вы таксама, як святая. Я адразу заўважыў вас у натоўпе – вы іншая. – Ён апусціў вочы. – Разумееце, хацелі мяне ажаніць. Цяпер я, нібы смерці, не хачу гэтага. Ведаеце, яна зусім не такая. У яе прысутнасці мне нячыста і нібы пагрозна. Якая вы іншая! Божа!– Радша! – паклікаў ваявода.– Я малю вас верыць мне. Малю, як пойдзеце праз Наваградак, даць мне звестку. Вось пярсцёнак, ён адчыніць вам дзверы.“Бедны, – падумала яна. – Адну мяняе на другую, бо верыць святлу на яе твары”, – і яна ўзяла пярсцёнак, нясмела, дрыжачымі пальцамі.Ён усё яшчэ трымаў яе хусцінку.– Вазьміце яе сабе, – шэптам сказала яна.